Jak rozpoznać certyfikowane urządzenia Przeciwpożarowego wyłącznik prądu (PWP)

Jedna z metod to zależność od dokumentu odniesienia dla danego urządzenia i wymagania tego dokumentu co do sposobu oznakowania.

Tak więc przeciwpożarowy wyłącznik prądu jako urządzenie przeciwpożarowe PWP wprowadzone jest do obrotu zgodnie z [1] Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 roku [2], w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1966 z późniejszymi zmianami).

Rozporządzenie określa sposób deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych zgodnie z krajowym systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych wyrobów budowlanych.

W systemie tym Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu PWP zakwalifikowany został do grupy 10 - stałe urządzenia przeciwpożarowe (wyroby do wykrywania i sygnalizacji pożaru, wyroby do kontroli rozprzestrzeniania ciepła i dymu oraz tłumienia wybuchu, systemy ewakuacyjne) na który wymagany jest krajowy systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych nr 1.

Krajowy system oceny nr 1 określają działania producenta związane z oceną i weryfikacją stałości właściwości użytkowych wyrobu budowlanego, a także zakres tej oceny i weryfikacji, przeprowadzanej na zlecenie producenta przez jednostkę certyfikującą lub laboratorium badawcze akredytowane zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. [3]o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. poz. 542, 1228 i 1579).

Z uwagi na powyższe aby wprowadzić do obrotu Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu PWP należy uzyskać krajową specyfikację techniczną – należy przez to rozumieć Polską Normę ( w przypadku PWP nie występuje) lub krajową ocenę techniczną KOT, która określa typ wyrobu budowlanego – należy przez to rozumieć zestaw reprezentatywnych poziomów lub klas właściwości użytkowych w odniesieniu do zasadniczych charakterystyk i zamierzonego zastosowania wyrobu budowlanego wyprodukowanego przy zastosowaniu danej kombinacji surowców lub innych składników w określonym procesie produkcyjnym.

Co skutkuje wydaniem krajowego certyfikatu stałości właściwości użytkowych – należy przez to rozumieć wydanie przez jednostkę certyfikującą dokumentu, wymaganego do sporządzenia krajowej deklaracji właściwości użytkowych.

Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r. [1] w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym ustala dla grupy 10 wyrobów budowlanych krajowy systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych w tym dla Przeciwpożarowego wyłącznika prądu (PWP) klasę pierwszą systemu oceny.

Wskazuje również elementy składowe oraz możliwość połączenia ich w zestawy:

• Przeciwpożarowe wyłączniki prądu – zestawy

Przy czym jako zestaw należy tu rozumieć wyrób budowlany wprowadzony do obrotu przez jednego producenta składający się co najmniej z dwóch odrębnych składników, które muszą zostać połączone, aby produkt mogły zostać zastosowany w obiektach budowlanych art. 2 pkt 2 rozporządzenia Nr 305/2011 np. Urządzenie wykonawcze UW PWP oraz urządzenie sygnalizacyjne US PWP.

• Przeciwpożarowe wyłączniki prądu – elementy składowe:
• urządzenia wykonawcze,
• urządzenia sygnalizujące,
• urządzenia uruchamiające,

Tak więc dokumentem odniesieni dla Przeciwpożarowego Wyłącznika Prądu PWP jest Krajowa Ocena Techniczna KOT w której wskazano że oznakowanie wyrobu powinno odbywać się zgodnie z [1] Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 17 listopada 2016 r. w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz.U.2023, poz. 873, § 10).   

Z czego wynika że:

• Producent znakuje wyrób budowlany znakiem budowlanym przed wprowadzeniem go do obrotu lub udostępnieniem na rynku krajowym.
• Znak budowlany umieszcza się w sposób widoczny, czytelny i trwały, bezpośrednio na wyrobie budowlanym albo na etykiecie przymocowanej do tego wyrobu.

Oznakowaniu wyrobu budowlanego znakiem budowlanym towarzyszą następujące informacje:

• dwie ostatnie cyfry roku, w którym znak budowlany został po raz pierwszy umieszczony na wyrobie budowlanym;
• nazwa i adres siedziby producenta lub znak identyfikacyjny pozwalający jednoznacznie określić nazwę i adres siedziby producenta;
• nazwa i oznaczenie typu wyrobu budowlanego;
• numer referencyjny Polskiej Normy lub numer i rok wydania krajowej oceny technicznej, zgodnie z którą zostały zadeklarowane właściwości użytkowe;
• numer krajowej deklaracji;
• poziom lub klasa zadeklarowanych właściwości użytkowych;
• nazwa jednostki certyfikującej, jeżeli taka jednostka uczestniczyła w ocenie i weryfikacji stałości właściwości użytkowych wyrobu budowlanego;
• adres strony internetowej producenta, jeżeli krajowa deklaracja jest na niej udostępniona.

W celu prawidłowej identyfikacji Przeciwpożarowego Wyłącznika Prądu PWP musimy zadać pytanie z jakich urządzeń składa się zaprojektowany i wykonany PWP.

• Przeciwpożarowe wyłączniki prądu – zestawy
• Przeciwpożarowe wyłączniki prądu – elementy składowe:
• urządzenia wykonawcze,
• urządzenia sygnalizujące,
• urządzenia uruchamiające,

Jeżeli zestawy to należy zweryfikować jakie:

Zestaw 1 - urządzenie wykonawczo - sygnalizacyjnego.

Zestaw 2 - urządzenie wykonawczo – sygnalizacyjne i uruchamiające.

Zestaw 3 - urządzenie sygnalizacyjne i uruchamiające.

Czy może są to elementy składowe w postaci:

• urządzenie wykonawcze,
• urządzenie sygnalizujące,
• urządzenie uruchamiające,

Gdy to określimy możemy zweryfikować dane na tabliczce znamionowej poszczególnych urządzeń czy posiadają odpowiednie z Rozporządzeniem (Dz.U.2023, poz. 873, § 10) oznakowanie:

Dla Zestaw 1 - urządzenie wykonawczo – sygnalizacyjnego UW PWP i US PWP:

Dla urządzenia uruchamiającego UU PWP:

Kolejnym etapem jest sprawdzenie posiadania na poszczególne elementy składowe PWP certyfikatu zgodnie z Rozporządzeniem Ministra infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r. w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz. U. z 2023 r. poz. 873) Który to certyfikat potwierdza, że wszystkie postanowienia, wynikające z krajowego systemu 1, dotyczące oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych, w odniesieniu do – deklarowanych właściwości użytkowych wyrobu związanych z jego zamierzonym zastosowaniem, określonych w niniejszym certyfikacie są stosowane oraz, że: Producent wdrożył system zakładowej kontroli produkcji w celu utrzymania stałości tych właściwości.

Oczywiście należy przy tym pamiętać że Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu PWP w 90% instalacji składa się z trzech urządzeń PWP:

• urządzenia wykonawcze UW PWP,
• urządzenia sygnalizujące US PWP,  
• urządzenia uruchamiające UU PWP,

W tym miejscu należy sprawdzić przeznaczenie urządzenia na które został wystawiony certyfikat oraz daty ważności poszczególnych dokumentów.

W certyfikacie mamy również informacje o wydanej Karkowej Ocenie Technicznej KOT

Krajowa deklaracja właściwości użytkowych musi być wystawiona jeśli wyrób budowlany podlega tak zwanej normie krajowej lub wystawiono na niego Krajową Ocenę Techniczną. Krajowa deklarację właściwości użytkowych wystawiamy jeśli na wyrób budowlany należy nanieść oznakowanie budowlane B.

Zgodnie z ROZPORZĄDZENIEM MINISTRA INFRASTRUKTURY I BUDOWNICTWA1) z dnia 17 listopada 2016 r. w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania  ich znakiem budowlanym (Dz.U. poz. 1966)

1. W celu weryfikacji poprawności zamontowanych urządzeń Przeciwpożarowego Wyłącznika Prądu PWP pod względem formalnym należy zweryfikować posiadanie oraz daty ważności następujących dokumentów:

• Krajowa Ocena Techniczna KOT dla urządzenia uruchamiającego UU PWP.
• Krajowa Ocena Techniczna KOT dla urządzenia sygnalizacyjnego US PWP.
• Krajowa Ocena Techniczna KOT dla urządzenia wykonawczego UW PWP.

• Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych dla urządzenia uruchamiającego UU PWP.
• Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych dla urządzenia sygnalizacyjnego US PWP.
• Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych dla urządzenia wykonawczego UW PWP.

• Krajowa deklaracja właściwości użytkowych dla urządzenia uruchamiającego UU PWP.
• Krajowa deklaracja właściwości użytkowych dla urządzenia sygnalizacyjnego US PWP.
• Krajowa deklaracja właściwości użytkowych dla urządzenia wykonawczego UW PWP.

Chyba że urządzenia certyfikowane są w zestawie to wówczas Krajowa Ocena Techniczna KOT, Krajowy Certyfikat Stałości Właściwości Użytkowych oraz Krajowa deklaracja właściwości użytkowych na zestaw np. urządzenia wykonawczo-sygnalizacyjne.

[1] ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2019 poz. 1065 z późniejszymi zmianami).

[2] Norma PN-EN 60332-1, EN 60332-1, IEC 60332-1, VDE 0482-332-1  odporność pojedynczego kabla na rozprzestrzenianie płomienia (ognioodporność)

[3] ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie  (Dz.U. z 2022 r. poz. 1225)

[4] Norma PN-HD 60364–4–41:2009 jest przywołana do § 98 ust. 2 i § 180 i formalnie obowiązuje.

Autor: Mirosław Dybczyk - Dyrektor ds. produkcji przeciwpożarowych wyłączników prądy (PWP)